Reflü belirtileri nelerdir? Mide yanmasından öksürüğe 10 işaret
Reflü belirtileri denince akla ilk olarak mide yanması gelir. Oysa reflü kendini her zaman bu kadar açık göstermez. Geçmeyen bir kuru öksürük, sabahları kısılan ses ya da boğazda bir şey varmış hissi de mide asidinin yukarı kaçmasından kaynaklanıyor olabilir. Belirtileri tanımak, hem doğru bölüme başvurmayı hem de gereksiz tetkiklerden kaçınmayı sağlar.
En sık görülen reflü belirtileri
Hekimlerin “tipik belirtiler” dediği iki şikâyet vardır:
- Göğüste yanma: Mide ağzından başlayıp göğüs kemiğinin arkasında boğaza doğru yükselen yanma hissi. Genellikle yemekten sonraki bir saat içinde başlar; öne eğilince, yatınca ve ağır yemeklerden sonra artar.
- Ağza acı-ekşi su gelmesi: Mide içeriğinin bulantı ya da öğürme olmadan ağza kadar gelmesi. Ağızda acı, ekşi bir tat bırakır.
Daha az bilinen reflü belirtileri
Asit boğaza, gırtlağa ve hava yollarına ulaştığında mide dışı belirtiler ortaya çıkar. Bu hastaların bir bölümünde mide yanması hiç olmayabilir.
- Kronik kuru öksürük: Özellikle gece ve yemeklerden sonra artan, haftalarca süren öksürük.
- Ses kısıklığı: Sabahları daha belirgin, gün içinde düzelen ses kalınlaşması.
- Boğazda takılma hissi: Yutkunmakla geçmeyen bir yumru varmış duygusu.
- Sık boğaz temizleme ihtiyacı ve geniz akıntısı hissi.
- Sabahları boğaz ağrısı.
- Ağız kokusu ve dişlerde aşınma: Asit diş minesine zarar verebilir.
- Geğirme, şişkinlik ve bulantı.
- Astım benzeri şikâyetler: Gece gelen hışıltı ve nefes darlığı reflüyle ilişkili olabilir.
Bu belirtiler başka hastalıklarda da görülebildiğinden tanıyı hekim koyar. Uzun süren öksürüğün diğer nedenlerini öksürük neden olur yazımızda bulabilirsiniz.
Reflü belirtileri ne zaman artar?
- Büyük porsiyonlu, yağlı ve ağır yemeklerden sonra
- Yemekten hemen sonra uzanıldığında ya da yatıldığında
- Öne eğilince, ağır kaldırınca
- Dar giysiler ve sıkı kemer kullanıldığında
- Kahve, alkol, çikolata, gazlı içecek tüketildikten sonra
- Stresli dönemlerde
Gece reflüsü belirtileri
Yatar pozisyonda yer çekiminin desteği ortadan kalkar ve asit yemek borusunda daha uzun kalır. Gece reflüsü olanlar öksürükle ya da boğulma hissiyle uyanabilir, ağızlarında acı bir tat duyabilir, sabahları ses kısıklığı ve boğaz ağrısıyla kalkabilir. Uyku kalitesi bozulduğu için gün içinde yorgunluk da görülür.
Reflüde göğüs ağrısı olur mu?
Evet; reflü, kalp dışı göğüs ağrılarının en sık nedenlerinden biridir. Ağrı yanma tarzındadır, yemekle ilişkilidir ve antiasit ilaçlarla hafifler. Ancak göğüs ağrısını kendi kendine “reflüdür” diye yorumlamak tehlikeli olabilir.
Ağrı baskı ya da sıkışma hissi veriyorsa, sol kola, omuza, çeneye ya da sırta yayılıyorsa, eforla ortaya çıkıyorsa, soğuk terleme, nefes darlığı ya da bulantı eşlik ediyorsa bu belirtiler kalp krizini düşündürür. Böyle bir durumda vakit kaybetmeden 112 aranmalıdır. Farkları kalp krizi nasıl anlaşılır yazımızda ayrıntılı biçimde anlattık.
Hamilelikte reflü belirtileri
Gebelikte mide yanması çok yaygındır; özellikle son aylarda büyüyen rahmin mideye baskı yapmasıyla artar. Belirtiler aynıdır ve doğumdan sonra çoğunlukla kendiliğinden geçer. Az ve sık yemek, yatmadan önce yememek ve başı yüksekte uyumak yardımcı olur. İlaç gerekiyorsa gebeliği izleyen hekim güvenli seçenekleri önerir.
Bebeklerde ve çocuklarda belirtiler
Bebeklerde beslenme sonrası az miktarda süt çıkarmak olağandır. Beslenme sırasında ağlama, sırtını geriye doğru yay gibi germe, sık kusma, kilo alamama ve tekrarlayan hırıltı ise değerlendirme gerektirir. Daha büyük çocuklar karın ağrısı, göğüste yanma ve ağza acı su gelmesinden yakınabilir.
Reflü mü, gastrit mi, ülser mi?
Bu üç durum sıkça karıştırılır. Reflüde sorun yemek borusundadır; yanma göğüs kemiğinin arkasında hissedilir ve ağza acı su gelir. Gastrit ve ülserde ise sorun midenin ya da onikiparmak bağırsağının iç yüzeyindedir; ağrı ve yanma daha çok mide boşluğunda, göbeğin üstünde duyulur, açlıkla ya da yemekle ilişkili olabilir. Aynı kişide birden fazlası bir arada bulunabilir; ayrımı hekim, gerekirse endoskopiyle yapar.
Alarm belirtileri: Bunlar varsa beklemeyin
- Yutma güçlüğü ya da lokmaların takılması
- Yutkunurken ağrı
- İstemsiz kilo kaybı
- Kanlı ya da kahve telvesi görünümünde kusma
- Katran gibi siyah, kötü kokulu dışkı
- Kansızlık
- İnatçı kusma
- İleri yaşta yeni başlayan şikâyetler
Bu belirtilerden biri varsa gecikmeden bir gastroenteroloji ya da iç hastalıkları uzmanına başvurulmalıdır.
Belirtiler varsa ne yapmalı?
Ara sıra görülen hafif şikâyetlerde beslenme düzenini gözden geçirmek çoğu zaman yeterlidir. Haftada iki ya da daha fazla kez tekrarlayan, uykudan uyandıran ya da haftalarca süren reflü belirtileri için hekime görünmek gerekir. Hastalığın nasıl oluştuğunu ve tedavi seçeneklerini reflü nedir yazımızda ele aldık.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için bir hekime başvurun. Acil durumlarda 112’yi arayın.